Tarihte Usul, tarihçilikte yaratıcılığı öğrenme yollarını gösterir. Zeki Velidi Togan, İstanbul Üniversitesi’ndeki derslerinde (1929-32 ve 1939 sonrası) ele aldığı bu yöntemleri 1950’de yayımlamıştır. Türkçe yazılmış ilk ve en yetkin eser olma özelliğini koruyan bu çalışma, okuyucuları uluslararası düzeyde orijinal eserler üretmenin gerekliliği konusunda yüreklendirir. Eserde, tarih araştırmalarına başlarken yaratıcılığın, itina ve dikkat gerektirdiği örneklerle gösterilmektedir. Yazar, demokratik bir ortamda gelişen yaratıcılığın, yaratma metotlarını öğrenerek elde edilebileceğini vurgular. Bu metotlardan biri akılcılık ve Batı’nın eleştiri geleneğidir; bunları öğrenenler, aynı yöntemleri Batı’yı eleştirmek için de kullanabilirler. Disiplinler arası bir yaklaşımla araştırma ve inceleme usullerini ele alan eser, okuyucuyu bu yolları geliştirenlerin fikirleriyle tanıştırır. Kitabın ikinci kısmı, günümüz veri tabanı niteliğindeki bilgi ve kaynaklardan oluşur. Togan, eserlerini ortaya çıkarma usulü konusunda da bilgi verir; konular önce öğrencilere ders olarak sunulmuş, onların görüşleriyle şekillendirilmiştir. Bu eser, Zeki Velidi Togan’ın öğretmen kimliğini ön plana çıkarır.
A. Zeki Velidi Togan Bücher
