Das unabhängige Magazin für erzählte Gegenwart
In dieser Ausgabe von "Grosse Reportagen" berichten namhafte Autor:innen über bewegende Geschichten hinter den Kulissen des Weltgeschehens. Themen sind u.a. Basels Pharmabranche, die Flutkatastrophe in Bad Münstereifel, Alenka Artniks Weg zur Freitaucherin und Murtadhas Flucht nach Deutschland.
Niektórzy twierdzą, że świat, jaki znamy, dobiega końca, ale w Europie istnieje wiele alternatywnych rzeczywistości. Można je określać jako „komuny” czy „społeczności utopijne”, chociaż niektórzy wolą po prostu termin „społeczności”. Ich początki związane są z podobnymi problemami: kryzysem demokracji, globalnym kapitalizmem i zmianami klimatycznymi. Często niosą nadzieję, ale zmagają się też z autorytaryzmem. W portugalskiej Tamerze mieszkańcy przekształcili zniszczoną ziemię w jezioro, wierząc, że permakultura może pomóc w regeneracji pustyń, ale najpierw muszą odbudować relacje międzyludzkie. W duńskiej Christianii, gdzie mieszka dziewięćset osób, każda decyzja wymaga jednomyślności, nawet w sprawach dotyczących sąsiadów czy remontów. W prowansalskiej kooperatywie członkowie decydują o czasie pracy, ale nie otrzymują za nią pieniędzy – wystarczy, że zapiszą, czego potrzebują, a wspólnota stara się to zapewnić. To osobista opowieść reporterki, która, zmęczona bezsilnością wobec globalnych problemów, wyrusza w podróż po europejskich społecznościach intencjonalnych, zarówno tych, które przetrwały, jak i tych, które zniknęły. Mimo pesymizmu, wciąż są ludzie pragnący stworzyć nową rzeczywistość.
W ciągu ostatnich niemal czterystu lat człowiek zdecydowanie staniał. W siedemnastowiecznym Syjamie zdrowy dorosły mężczyzna kosztował ponad dwieście bahtów, natomiast ryż praktycznie nie miał ceny. W XIX wieku mężczyzna kosztował szesnaście ton ryżu, kobieta dwanaście, dziecko osiem. Dzisiaj cena człowieka waha się w granicach od dziesięciu do trzydziestu tysięcy bahtów. To cena maksymalnie tony ryżu. Tajlandia jeszcze w 2015 roku znajdowała się na trzecim, najniższym poziomie, jeśli chodzi o kwestię zapobiegania handlowi ludźmi. Równie źle było w Wenezueli, Korei Północnej i Sudanie Południowym. Ta historia rozgrywa się w dzielnicach czerwonych latarni (gdzie autorka stara się zrozumieć, dlaczego prostytucja w Tajlandii jest nielegalna), slumsach (gdzie odkrywa, że niemal dwie trzecie dorosłych Tajów pracuje na czarno), portach rybackich (gdzie zdarza się, że dorośli mężczyźni znikają w fabrykach i na łódkach rybackich) i schroniskach dla uchodźców (gdzie sprawdza, jak się podróżuje po Azji bez paszportu). Człowiek w przystępnej cenie. Reportaże z Tajlandii to opowieść o tym, co to właściwie znaczy kupić człowieka. Czy człowiek może sam się sprzedać? Co sprawia, że chce to zrobić? Gdzie przebiega granica między pomocą a handlem? Kto może sobie pozwolić na wolność? I dlaczego akurat w Tajlandii, w której niewolnictwo zniesiono na początku XX wieku, i której nazwa oznacza kraj wolnych ludzi, problem wciąż jest aktualny?
Laureatka Nagrody Literackiej m.st. Warszawy oraz innych prestiżowych wyróżnień, grupa autorów i autorek, którzy nie uznają podziałów na Polskę A, B i C, przygląda się złożoności współczesnej Polski. W efekcie powstała antologia reportaży, ukazująca różnorodność społeczeństwa, które mimo różnic pozostaje jednością. Wolność słowa, nieoczywista i często kontrowersyjna, kończy się tam, gdzie zaczyna się ochrona innych przed obrażaniem i przemocą. Książka bada trudności w wyważaniu racji oraz poszukiwaniu równowagi między wolnością a interesem publicznym. Adam Bodnar podkreśla, że powinna dotrzeć do każdego domu, zwłaszcza do tych, którzy boją się inności. Reportaże konfrontują lęki wobec „Innego” i pokazują, jak często dehumanizacja prowadzi do nienawiści. Janina Ochojska zachęca do refleksji nad sobą nawzajem, aby zamienić strach w miłość i zrozumienie. Michał Olszewski zauważa, że oburzenie Polaków ma głębsze źródło w lęku. Książka staje się lustrem prawdy o nas samych, zapraszając do odkrywania wspólnej tożsamości.