O tragicznych latach drugiej wojny światowej w Polsce mówi się głównie w kontekście cierpienia i ludobójstwa milionów obywateli oraz zniszczeń materialnych kraju. Walki z okupantami, choć heroiczne, były zazwyczaj przegrane, co wpisuje się w martyrologiczny nurt historii. Autor zauważa, że odgłosy bitew dominują nad słowami wspaniałych lekcji, co prowadzi do niewiedzy o wielkim polskim zwycięstwie w dziedzinie tajnego nauczania w latach 1939–1945, w porównaniu do bardziej znanych walk zbrojnych. Stanisław Chodynicki, emerytowany profesor otolaryngologii, przybliża tajne nauczanie medycyny prowadzone przez jego starszych kolegów. To nauczanie wpisywało się w szerszy kontekst tajnego nauczania, które było zakazane przez okupantów, a w przypadku medycyny było znacznie trudniejsze, ze względu na brak dostępu do laboratoriów i klinik. Druga część książki ma charakter osobisty; autor, określający się jako „na emeryturce”, pełni rolę narratora-komentatora, opisując wydarzenia z perspektywy lekarza-seniora, ojca, męża i dziadka. Opisy te są oszczędne, przypominają fotografie, pozostawiając czytelnika z zadaniem dopowiedzenia tego, co zostało przedstawione.
